Η “Κρυφή Ιστορία” Του ‘Famous Blue Raincoat’…

Η “Κρυφή Ιστορία” Του ‘Famous Blue Raincoat’…

Με αφορμή τον πρόσφατο χαμό του Leonard Cohen, ακούστηκε ξανά στο διαδίκτυο και το ραδιόφωνο ένα από τα πιο αγαπημένα του τραγούδια: το ‘Famous Blue Raincoat.’ Το Breakfast Club σου παρουσιάζει σήμερα την “παράξενη” ιστορία ενός “παράξενου τραγουδιού”.


Leonard Cohen – ‘Famous Blue Raincoat’


It’s four in the morning, the end of December

I’m writing you now just to see if you’re better

New York is cold, but I like where I’m living

There’s music on Clinton Street all through the evening

I hear that you’re building your little house deep in the desert

You’re living for nothing now, I hope you’re keeping some kind of record

 

Yes, and Jane came by with a lock of your hair

She said that you gave it to her

That night that you planned to go clear

Did you ever go clear?

 

Ah, the last time we saw you you looked so much older

Your famous blue raincoat was torn at the shoulder

You’d been to the station to meet every train, and

You came home without Lili Marlene

And you treated my woman to a flake of your life

And when she came back she was nobody’s wife

 

Well I see you there with the rose in your teeth

One more thin gypsy thief

Well, I see Jane’s awake

She sends her regards

 

And what can I tell you my brother, my killer

What can I possibly say?

I guess that I miss you, I guess I forgive you

I’m glad you stood in my way

If you ever come by here, for Jane or for me

Well, your enemy is sleeping, and his woman is free

 

Yes, and thanks, for the trouble you took from her eyes

I thought it was there for good so I never tried

And Jane came by with a lock of your hair

She said that you gave it to her

That night that you planned to go clear

Sincerely, L Cohen

 

Songwriters: Leonard Cohen
Famous Blue Raincoat lyrics © Sony/ATV Music Publishing LLC

 

 

Πάρα πολύ μελάνι έχει χυθεί από λάτρεις του ‘Famous Blue Raincoat‘ σχετικά με το τι σημαίνουν οι στίχοι του

Κάποιοι μιλούν για ένα ερωτικό τρίγωνο, και αυτό μάλλον είναι ξεκάθαρο από τους στίχους: ένας από τους δύο άντρες στέλνει επιστολή στον άλλον και μιλάει για την Jane, το “μήλον της Έριδος”. Όπως και είναι ξεκάθαρο πως ο αφηγητής είναι ο ίδιος ο Cohen, μιας και το τραγούδι κλείνει με την υπογραφή του: “Sincerely, L. Cohen”.

Όμως, κάποιοι λένε ότι ο αφηγητής της ιστορίας είναι “το τρίτο πρόσωπο που μπήκε ανάμεσα στο ζευγάρι“, άλλοι υποστηρίζουν πως ο αφηγητής είναι “το θύμα” της ιστορίας, κάποιοι το πάνε πιο μακριά και ανακατεύουν διπολική διαταραχή, ναρκωτικά, ίσως και κάποιον θάνατο, μέχρι και την Σαϊεντολογία επικαλούνται μερικοί, εξ αιτίας της φράσης “did you ever go clear?”, την οποίαν θεωρούν αναφορά στην αντίστοιχη έννοια (‘go clear’) της Σαϊεντολογίας, με την οποίαν ο Cohen είχε ένα βραχύβιο φλερτ…

Ο καλύτερος τρόπος για να κατανοήσεις τι σημαίνουν οι στίχοι ενός τραγουδιού είναι ασφαλώς να ρωτήσεις τον ίδιο τον στιχουργό! Και αλιεύοντας αποσπάσματα από συνεντεύξεις που έχει δώσει ο ίδιος ο Cohen σχετικά με το ‘Famous Blue Raincoat‘ ανακάλυψα τα εξής, που μοιράζομαι μαζί σου:

Ο ίδιος ο Cohen ποτέ δεν ήταν ικανοποιημένος από τους στίχους του ‘Famous Blue Raincoat’! Δήλωσε κάποια στιγμή ότι ένιθωε πως ήταν “σαν να άρχισε να στρώνει ένα παρκέ, το οποίο άφησε μισοτελειωμένο”.

“To this day, I’m dissatisfied with it,” δήλωσε το 1994 στο ‘Details’… “It’s not that I’ve resisted an impressionistic approach to songwriting, but I’ve never felt that this one, that I really nailed the lyric. I’m ready to concede something to the mystery, but secretly I’ve always felt that there was something about the song that was unclear.”

[“Μέχρι και σήμερα εξακολουθώ να είμαι δυσαρεστημένος από αυτό. Όχι πως αντιστέκομαι στιη ιμπρεσιονιστική προσέγγιση της στιχουργικής, αλλά ποτέ δεν είχα την αίσθηση πως με αυτό το τραγούδι “πέτυχα κέντρο” στιχουργικά. Ναι, δεν έχω πρόβλημα να κάνω στιχουργικούς συμβιβασμούς προς όφελος του μυστηρίου στους στίχους, αλλά ενδόμυχα πάντα φοβόμουν πως κάτι σε αυτό το τραγούδι [δεν ήταν απλά “μυστηριώδες” αλλά] δεν ήταν καν ξεκάθαρο.”]

Αλλά ποιο γεγονός αποτέλεσε το έναυσμα για να γράψει ο Cohen το ‘Famous Blue Raincoat’? Υπήρξε κάποιο συγκεκριμένο γεγονός, ή ήταν αποτέλεσμα της δημιουργικής φαντασίας του;

“I always felt that there was an invisible male seducing the woman I was with, now whether this one was incarnate or merely imaginary I don’t remember,” δήλωσε το 1994 σε μια συνέντευξη του στο BBC… “I’ve always had the sense that either I’ve been that figure in relation to another couple or there’d been a figure like that in relation to my marriage. I don’t quite remember but I did have this feeling that there was always a third party, sometimes me, sometimes another man, sometimes another woman.”

Κοντολογίς, η ιστορία του ‘Famous Blue Raincoat’ δεν είναι αληθινή ιστορία, αλλά μάλλον ένα κολάζ από διάφορες ιστορίες που έζησε ο Cohen, πότε σαν “θύτης” και πότε σαν “θύμα”, πράγμα που μάλλον εξηγεί και την αμφιθυμία αλλά και την αμφισημία του στίχου!

Και μπορεί μεν η ιστορία του ‘Famous Blue Raincoat’ να μην ήταν μια πραγματική ιστορία, έτσι όπως την αφηγείται ο Cohen μέσα στο τραγούδι, το ίδιο το Famous Blue Raincoat όμως υπήρξε πραγματικά, και ανήκε στον Cohen! Το φορούσε προς δυσαρέσκεια της συντρόφου του, Elisabeth, που πίστευε πως ο Cohen έμοιαζε με “αράχνη”, γιατί έβρισκε πως του έπεφτε πολύ μεγάλο. Ο Cohen, αντιστεκόμενος, προτίμησε να το μεταποιήσει και να συνεχίσει να το φοράει…

“I had a good raincoat then, a Burberry I got in London in 1959,” γράφει ο Cohen για το τραγούδι στο ένθετο του album ‘The Best Of Leonard Cohen’, του 1975… “Elizabeth thought I looked like a spider in it. That was probably why she wouldn’t go to Greece with me. It hung more heroically when I took out the lining, and achieved glory when the frayed sleeves were repaired with a little leather. Things were clear. I knew how to dress in those days. It was stolen from Marianne’s loft in New York City sometime during the early seventies. I wasn’t wearing it very much toward the end.”

Όπως και να’χει, όμως, είτε ήταν ευχαριστημένος με τους στίχους ο ίδιος ο Cohen, είτε όχι, είτε ήταν ευχαριστημένη η Elizabeth με το ίδιο το famous blue raincoat είτε όχι, οι fans του Cohen λάτρεψαν το τραγούδι, και το ‘Famous Blue Raincoat’ έγινε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά του κομμάτια! Ο Ron Cornelius, ο κιθαρίστας του album ‘Songs of Love and Hate’ και διευθυντής ορχήστρας του Cohen για πολλά χρόνια δηλωσε στο Songfacts:

“We played that song a lot before it ever went to tape. We knew it was going to be big. We could see what the crowd did—you play the Royal Albert Hall, the crowd goes crazy, and you’re really saying something there. If I had to pick a favourite from the album, it would probably be ‘Famous Blue Raincoat.'”

 

Από παραξενιά της τύχης, το ‘Famous Blue Raincoat’ δεν κυκλοφόρησε ποτέ σαν single κι έτσι δεν γνώρισε ποτέ επιτυχία στα charts. Λίγα χρόνια όμως μετά την κυκλοφορία του, κυκλοφόρησε το τραγούδι ‘When I Need You’ από τον Leo Sayer, μια σύνθεση των Albert Hammond & Carol Bayer Sager, δυο από τους πιο επιτυχημένους δημιουργούς των 70s. Όσοι ζήσατε στα 70s και τα early 80s αποκλείεται να μην ξέρετε το ‘When I Need You’, και να μην έχετε προσέξει την εκπληκτική μουσική ομοιότητα μεταξύ των δύο τραγουδιών! Εγώ, τουλάχιστον, όταν στα mid 80s, που άρχισα να πρωτοακούω μουσική, ανακάλυψα και τα δύο τραγούδια, έμεινα έκπληκτος από το γεγονός πως είναι ολόιδια, σχεδόν νότα προς νότα!

 

 

Το ‘When I Need You‘ έγινε τεράστια παγκόσμια επιτυχία, ανέβηκε στο #1 των pop singles charts Βρετανίας και ΗΠΑ και ήταν ανάμεσα στα πιο επιτυχημένα singles της δεκαετίας του 70! Και πάντα είχα την απορία αν η ομοιότητα είχε φτάσει στα αυτιά του Cohen, που προφανώς ήταν χρονικά πρότερος στην κυκλοφορία του δικού του τραγουδιού (το ‘Famous Blue Raincoat’ κυκλοφόρησε το 1971, το ‘When I Need You’ το 1976…), και αν είχε υπάρξει κάποια δικαστική διαμάχη σχετικά με αυτό.

Ψάχνοντας, λοιπόν, ανακάλυψα πως όντως η σκανδαλιστική ομοιότητα είχε πέσει στην αντίληψη του Cohen, αλλά ο ίδιος, με την χαρακτηριστική στάση ζωής του, το είχε προσπεράσει το θέμαΌχι όμως και οι εκδότες του, που κινήθηκαν δικαστικά έναντίον των Hammond και Bayer Sager! Το θέμα τελικά έληξε συμβιβαστικά, οι Hammond και Bayer Sager πλήρωσαν ένα σημαντικό ποσόν στον Cohen, και το θέμα έκλεισε με μια συμφωνία να μην αναφερθεί κανένα από τα δύο μέρη στις λεπτομέρειες της διαμάχης!

Ο ίδιος ο Cohen αφηγείται στο Globe:

“I once had that nicking happen with Leo Sayer. Do you remember that song ‘When I Need You’?” [Ο Cohen μουρμουρίζει στο κασετόφωνο τη μελωδία της #1 επιτυχίας του Sayer από το 1977, και μετά τραγουδά τη φράση ‘And Jane came by with a lock of your hair’, από το δικό του ‘Famous Blue Raincoat’]…. “Somebody sued them on my behalf and they did settle’, even though,” συνεχίζει γελώντας… “they hired a musicologist, who said, that particular motif was in the public domain and, in fact, could be traced back as far as Schubert.

Παραδόξως πως, η ίδια μελωδία που ακούγεται στο ‘Famous Blue Raincoat‘ και το ‘When I Need You‘, και που οι μουσικολόγοι των Hammond & Bayer Sager έδειξαν πως μπορεί να την βρει κανείς ακόμα και σε μελωδίες του Schubert, ακούγεται και στο ‘Little Jeannie‘ του Elton John, ακριβώς στην εισαγωγή του τραγουδιού, αλλά και προς το τέλος του τραγουδιού, εκεί που τραγουδάει τους στίχους: “Stepped into my life from a bad dream / Making the life that I had seem / Suddenly shiny and new“…

 

 

Ah, well… Η έμπνευση είναι μία, και οι νότες είναι εφτά… Και τώρα, ξέρεις την πραγματική ιστορία του ‘Famous Blue Raincoat’ σε όλες της τις διαστάσεις!

Καλημέρα στους φίλους του Breakfast Club! 🙂

Η “Κρυφή Ιστορία” Του ‘Famous Blue Raincoat’…
5 (100%) 6 votes
There is 1 comment for this article

Leave a Reply